door Jan-Kees Emmer
en Jeroen Hendriks - DEN HAAG/SCHIPHOL, vrijdag
De parlementaire
enquêtecommissie Bijlmerramp is er vrijwel zeker van dat de ontbrekende twintig
ton lading van het ramptoestel geen gevaarlijke stoffen bevat. Om 100% zekerheid
te krijgen, is de commissie tot in de nachtelijke uren beziggeweest met onderzoek.
Zo is er ook gespeurd naar ongevaarlijke stoffen die in de vuurzee toch schadelijke
gevolgen voor de volksgezondheid hebben opgeleverd.
De commissie kwam
gisteren in de loop van de dag tot deze conclusie nadat El Al onverwacht zes
jaar na de ramp de aard van de lading vrijgaf. Het mysterieuze ladingdeel bevatte
voornamelijk computers, accu's en chips.
Met het uitsluitsel
over de 'ontbrekende lading' heeft de enquêtecommissie een van haar belangrijkste
doelen bereikt.
Volgens El Al vond
een medewerker van haar expediteur in New York de zeventien vellen vrachtbrieven
afgelopen week onder in een oude doos.
A. Yarkoni, hoofd
Burgerluchtvaart in Israël heeft de documenten na lang onderhandelen overgedragen
aan de parlementaire enquêtecommissie Bijlmerramp.
Geen geruststelling
Voor de getroffen
Bijlmerbewoners en hulpverleners is de plotselinge onthulling van El Al geen
geruststelling. C. Ronner van de ondernemingsraad van de Amsterdamse brandweer:
"We begrijpen niet waarom de papieren nu pas boven water komen. Bovendien wordt
er een wel erg technische discussie gevoerd over wat gevaarlijke stoffen zijn.
Iets is misschien niet gevaarlijk in de zin van de luchtvaart, maar er worden
geen uitspraken gedaan over wat er gebeurt bij verbranding."
Twee controleurs
van de Economische Controledienst (ECD) verklaarden dat de ontbrekende lading
veel eerder boven water had kunnen komen als zij hun onderzoek grondiger hadden
mogen verrichten. "In dat geval had er meer over de lading bekend kunnen worden",
aldus senior-rechercheur Van der Lugt.
Deze kritiek is
zeer pijnlijk voor de oud-verkeersministers Maij-Weggen en haar opvolgster Jorritsma,
die de volledige lading nooit boven tafel hebben kunnen krijgen. De ECD heeft
de Rijksluchtvaartdienst (RLD) in 1992 en 1996 aangeboden de zaak nader te onderzoeken.
De RLD gaf volgens de ECD'er echter aan geen behoefte te hebben aan deze hulp.
ECD'er Moes vertelde
dat hen eind oktober vorig jaar door de RLD is verboden om de ontbrekende lading
te achterhalen via de verzekeringsmaatschappij van El Al, Lloyds in Londen.
Volgens Moes kwam dit verbod tot stand onder druk van El Al.
De commissie maakte
verder bekend dat naast de grondstof DMMP nog twee grondstoffen voor het zenuwgas
Sarin aanwezig waren in de lading van het verongelukte toestel. De vierde noodzakelijke
grondstof voor Sarin was niet aanwezig. Voorzitter Meijer acht het onwaarschijnlijk
dat een combinatie met andere stoffen toch tot de vorming van een soort giftig
gas heeft geleid.
De verhoren van
gisteren maakten duidelijk dat er veel niet klopte van de organisatie bij de
toenmalige Rijkspolitie op Schiphol.
Personeelstekort
Opperwachtmeester
J. de Rooij die bij die speurtocht betrokken was, heeft jaren later tot verbazing
van de commissie zijn eigen handelen gecontroleerd tijdens een aangifte tegen
El Al over valsheid in geschrifte. Volgens De Rooij kwam dit door personeelstekort.
Brigadier J. Houtman
haalde hard uit naar 'zijn' rijkspolitie. Verder was volgens hem volkomen onduidelijk
wie eindverantwoordelijk was op die avond.
Houtman vertelde
ook dat hij op de avond van de ramp "vijf of zes Israëli's in driedelig grijs"
op het Bijlmerterrein heeft toegelaten. "Zij hadden passen met een diplomatiek
stempel, het oranje vignet."
Bron: Telegraaf
